De taal van planten

Merle Bergers over hoe geur ons dichter bij de natuur brengt.

 

Wanneer je een geur waarneemt reageert je lichaam vaak al voordat je precies begrijpt wat je ruikt. Een herinnering kan opkomen. Soms ontstaat er een gevoel van rust of juist een lichte alertheid waardoor je aandacht scherper wordt.

 

Geur heeft een directe verbinding met ons zintuiglijke geheugen en bereikt ons vaak sneller dan woorden of beelden. Precies in dat stille en moeilijk te benoemen gebied tussen herinnering, gevoel en lichamelijke reactie bevindt zich het werk van Merle Bergers.

1_22
3_20

Met Lingua Planta onderzoekt zij hoe planten communiceren en hoe wij als mensen opnieuw gevoelig kunnen worden voor die signalen. Planten blijken namelijk voortdurend informatie uit te wisselen met hun omgeving. Dat gebeurt via ondergrondse wortelnetwerken, via elektrische impulsen en via vluchtige moleculen die zich door de lucht verspreiden. Wat wij ervaren als een subtiele geur maakt voor planten deel uit van een complex systeem van communicatie over groei, stress en bescherming. 

“Wanneer je eenmaal begint te letten op geur merk je hoeveel informatie er eigenlijk in de lucht aanwezig is,” zegt Merle. “Het is alsof er een stille laag van communicatie om ons heen bestaat waar we normaal gesproken aan voorbijgaan.”

Blog_beelden_7
3_19
6_13
7_10

Volgens Merle ligt juist in die geur een bijzondere ingang tot een andere relatie met de natuur. Geur is het zintuig dat het meest direct verbonden is met onze emotionele en lichamelijke reacties. Zoals zij zelf zegt kan een geur ons lichaam vaak al bereiken voordat we begrijpen wat we precies waarnemen. Er ontstaat dan een moment waarin gevoel en herinnering elkaar raken zonder dat we dat volledig in woorden kunnen vatten.

 

Die ervaring raakt aan een verlangen dat veel mensen herkennen. In een tijd waarin onze aandacht voortdurend wordt opgeëist door schermen, geluid en snelheid groeit de behoefte aan plekken waar de zintuigen tot rust mogen komen. Ruimtes waarin de atmosfeer zacht is en waarin het lichaam vanzelf een rustiger ritme aanneemt.

2_30

De slaapkamer is misschien wel de plek waar dat het meest voelbaar wordt. Het is de ruimte waar de dag langzaam loslaat en waar onze aandacht weer terugkeert naar kleine signalen. De lucht die verandert wanneer een raam op een kier staat. Het zachte gevoel van lakens op de huid. De geur van natuurlijke materialen die zich rustig door de kamer verspreidt.

 

In dat idee ontmoeten het werk van Merle en de wereld van Yumeko elkaar bijna vanzelf. Beide vertrekken vanuit de overtuiging dat onze zintuigen een belangrijke rol spelen in hoe we rust ervaren.

 

Natuurlijke materialen die vrij zijn van synthetische toevoegingen en overbodige bewerkingen laten hun eigen karakter spreken in een ruimte. Het zijn stoffen die ademen, die zacht aanvoelen op de huid en die een slaapkamer een rustige en aardse kwaliteit geven. 

 

Die gedachte komt ook terug in de Wild Flowers print waarin bloemen en planten zich over het beddengoed lijken te verspreiden en zo een subtiele herinnering vormen aan de levende wereld waarvan wij zelf onderdeel zijn.

7_11
8_4

In de beelden van Merle die tussen deze botanische vormen zijn gefotografeerd lijkt die gedachte bijna tastbaar te worden. De grens tussen mens, plant en omgeving vervaagt even. De natuur is niet alleen buiten aanwezig maar wordt ook onderdeel van de ruimte waarin we rust zoeken. 

 

Het werk van Merle laat zien dat planten misschien geen taal spreken die wij letterlijk kunnen vertalen maar dat hun aanwezigheid ons voortdurend beïnvloedt. Wanneer we opnieuw aandacht krijgen voor die signalen kan er een andere manier van kijken naar onze leefomgeving ontstaan.

 

Rust ontstaat dan niet doordat we steeds iets toevoegen aan een ruimte. Rust ontstaat wanneer de omstandigheden aanwezig zijn waarin lichaam en zintuigen weer kunnen ontspannen. 

Ontdek het werk van Merle op www.linguaplanta.com

 

Volg Merle op Instagram om op de hoogte te blijven van haar projecten